Tarım amaçlı kullanılan gübrelerin (Üre, A.Nitrat, A,Sülfat,15-15-15 vb.) kültür bitkisine zarar verme ihtimalleri çok yüksektir. Bu grup gübrelerin yapım aşamasında kullanılan dolgu maddeleri toprakta tuzluluğa dolayısıyla çoraklığa ve geçirimsiz tabakaya sebep olur. Ayrıca bu grup gübrelerde bulunan N-P-K makro elementleri ortalama %40-60 oranında bitki tarafından alınamadan ya yok olur yada bağlı forma geçer.
Hayvansal veya organik gübreler sadece killi ve verimsiz toprak yapısının ıslah edilmesinde kullanılabilir. Ne tohumun çimlenmesine ne de uygun şekilde gelişmesine yardımcı olacak elementleri yeteri kadar içermez. kullanılan hayvansal gübreler, yapısında mantari hastalık unsurlarını barındırmaya son derece elverişlidir(küf miselleri organik maddelerin bünyesinde korunurlar). Ayrıca bu tür gübreler bitki köklerine çok büyük zararlar veren “Danaburnu” gibi toprak altı böceklerinin de yaşam alanlarını oluştururlar. Aynı şekilde organik gübreler bir yerden sonra mantari hastalıkları teşvik eder.
Aslında gübreleme yapmaya çalışırken toprağınıza ve kültür bitkinize zarar vermektesiniz. Bu durumu kültür bitkinizin sürekli yeşil rengini kaybetmeye meyilli olmasından ve m²’ye kullandığınız gübre miktarının gittikçe artsa da istenen sonuçları vermemesi ve bunun sonucunda doz artırımına gitmenizden, kök yapınızın yeteri kadar güçlü olmamasından, zayıf kardeşlenmeden, zayıf çiçeklenmeden , zararlı böcek ve hastalık zararlarından yada toprağınızın gittikçe sert bir yapı almasından anlayabilirsiniz.
Optimum seviyedeki bir toprak’ ta bile gübrelemenin minimum etkisi %30 olmaktadır.
Bu grup gübreler dikkat etmeniz noktalar;
1- Yavaş salınımlı ( kontrollü) gübreler sıcaklık ve neme bağlı olarak besin elementlerini salar. Bu durumda sıcaklık artıkça salınım süresi kısaldığı gibi yeterli besin elementleri alınamadan ya toprağa bağlanırlar yada gaz olup yok olurlar. Hatta bazı kaplama teknolojilerinde 21º C nine üstünde kaplama birden özelliğini kaybettiği için kültür bitkinize zarar da verebilir. Kullanacağınız ürünün ortalama 21ºC de salınım ömrünü takip ederken 30ºC içinde salınım ömrünü mutlaka dikkate alınız.
2- Son yıllarda önemi ve kültür bitkisinin fizyolojik yaşam döngüsünde hayati rol oynadığı ortaya çıkan KÜKÜRT içermesine mutlaka dikkat ediniz. Protein yapımında temel görev alana ve makro element olan KÜKÜRT, DEMİR iz elementi ile beraber klorofil sentezinde önemli bir rol oynarlar. Bu da özellikle gölge alanlarda yada yetersiz güneş ışığı alma durum için gereklidir. Bunun yanı sıra hastalıklara ve basılmaya karşı dayanıklılık sağlar.
3- Her N-P-K (formülasyon değişik olsa da ) fayda sağlayacak diye bir kural yoktur. Nasıl ki bizler ihtiyaç duyduğumuzda , her ilaç yada besin takviyesi ( yaşa, kiloya , bünyenin dirayetine, amaçlanan hedefe göre …) değişiyorsa, çiminiz istekleri de döneme ve/veya işlevine göre değişik olacaktır.
NEXTFERT GÜBRE’nin siz değerli üreticiler için ithal ettiği GRANUL ve SIVI AKTIVATÖRLER serisi sıcaklık, pH, yada mikrobiyal aktiviteden etkilenmez. Ayrıca özel yeni nesil bazı kimyasal ürünleri sayesinde toprağınızdaki sıkışma-sertleşme problemini düzenli kullanım ile minimuma indirecektir.
Ömer Göksoy
Agronomist
